Зүүдний тайлал А-Я: Далд ухамсрын нууц дохиог хэрхэн тайлах вэ?

Хүн бүр л шөнө бүр шахам зүүд зүүдэлдэг ч түүнийхээ учрыг олж, ямар утга учиртайг нь бүрэн ойлгох нь ховор байдаг. Монголчууд эрт дээр үеэс зүүдийг ирээдүйн дохио, тэнгэр бурхны сануулга эсвэл далд ухамсрын илрэл хэмээн үзэж, ихээхэн ач холбогдол өгч ирсэн. Энэхүү нийтлэлээрээ бид зүүдний тайлал А-Я хүртэлх хамгийн түгээмэл бэлгэдэл, тэдгээрийн утгыг цогцоор нь авч үзэх болно.

1. Зүүд гэж юу вэ? Сэтгэл судлал болон уламжлалт ухаан

Сэтгэл судлаач Зигмунд Фройд зүүдийг “далд ухамсарт буй дарлагдсан хүсэл эрмэлзлийн илрэл” гэж тодорхойлсон бол Карл Юнг үүнийг хүний сэтгэл зүйн тэнцвэртэй байдлыг хадгалах байгалийн механизм хэмээн үзжээ. Харин монгол ардын уламжлалт зүүдний тайлалд байгаль дэлхий, амьтан, өдөр тутмын амьдралын үйл явдлуудаар дамжуулан хүний хувь заяаны эргэлт, сэтгэл санааны өнгө аясыг шинждэг байна.

2. Хамгийн түгээмэл зүүд ба тэдгээрийн утга (А-Я)

Хүмүүсийн хамгийн олон удаа зүүдэлдэг, утга нь хамгийн их сонирхол татдаг үндсэн бэлгэдлүүдийг товч байдлаар авч үзье:

• Алт (Gold): Баялаг, амжилт, эсвэл дотоод үнэ цэн, оюун санааны баяжилтыг илэрхийлдэг. Хэрэв зүүдэндээ алт олж байвал гэнэтийн амжилт эсвэл аз завшаан ирэхийн дохио байж болно.
• Могой (Snake): Уламжлалт ёсонд могой зүүдлэх нь дайсан, өрсөлдөгч эсвэл далд нуугдмал аюулыг сануулдаг. Гэвч зарим тохиолдолд эрүүл мэнд сайжирч, эдгэрэлтийг илтгэх нь бий.
• Нисэх (Flying): Эрх чөлөөг хүсэх, амьдралдаа том өөрчлөлт хийх эсвэл ямар нэгэн дарамтнаас ангижрахыг хүсч буй далд ухамсрын хүчтэй илрэл юм.
• Ус (Water): Усны төлөв байдал маш чухал. Тунгалаг цэвэр ус нь амар амгалан, эрүүл энхийг илтгэдэг бол булингартай, ширүүн ус нь сэтгэл зовнил, саад бэрхшээлийг илэрхийлнэ.
• Үхэл ба оршуулга (Death): Олон хүн үхэл зүүдлэхээс айдаг ч ихэнх тохиолдолд энэ нь бодит амьдрал дээр хуучин хэв маяг, зуршил өндөрлөж, шинэ амьдралын шат эхэлж буйн бэлгэдэл болдог.
• Шүд унах (Teeth falling out): Эрч хүч сулрах, ямар нэгэн алдагдал хүлээх вий гэсэн айдас, эсвэл амьдралын чухал шийдвэр гаргах үеийн стрессээс үүдэлтэй байдаг.

3. Муу зүүдийг хэрхэн тайлж, саармагжуулах вэ?

Хэрэв та таагүй эсвэл аймшигтай зүүд зүүдэлсэн бол санаагаа чилээж, хэт хүлээж авах хэрэггүй. Уламжлалт ёсонд муу зүүдийг тайлах хэд хэдэн аргууд байдаг:

• Нар мандахаас өмнө урсгал усанд ярьж шивнэх.
• Зүүднийхээ тухай хүнд ярихаас өмнө цонхоор газар хандан сайн сайхныг бодож үдэх.
• Сэтгэл зүйн хувьд энэ нь тухайн өдрийн ядаргаа, түгшүүрийн илрэл байж болох тул өөртөө амралт өгөх.

Дүгнэлт

Зүүд бол бидний өөрийнхөө дотоод ертөнцтэй ярилцах нууцлаг хэлбэр юм. Зүүдний тайллыг мухар сүсгээр хүлээж авахаас илүүтэйгээр өөрийн сэтгэл санааны байдал, далд хүсэл сонирхлоо танин мэдэх нэгэн сонирхолтой толь болгон ашиглах нь хамгийн зөв юм.

Таны хувьд хамгийн их давтагдаж зүүдлэгддэг, утгыг нь яг ямар учиртай болохыг мэдэхийг хүсдэг ямар нэгэн зүүд байдаг уу?